۲۶ شهریور ۱۳۹۷
محرم، هتک حرمتها و مسخ معنایش!
محرم برای شیعیان با شهادت امام حسین(ع) و عزاداری شهیدان کربلا همراه است و این حادثه آنقدر بزرگ بوده که نام این ماه در سایه قرارگرفته است. محرم یعنی حرام شده، حرام شده از این که در این ماه جنگی صورت بگیرد. همچون سه ماه دیگرسال، که در سنتی به درازای تاریخ، جنگیدن در این ماهها در سرزمین عربستان، که همواره قبائلی پراکنده در حال جنگ و غارت یکدیگر بودند، حرام شده است.
۲۴ شهریور ۱۳۹۷
دوران کودکی، مسئلهای فراموش شده در عراق
در تاریخ 20 نوامبر 1989، مجمع عمومی سازمان ملل متحد، پیماننامهی بینالمللی حقوق کودک را برای سراسر جهان، به تصویب رساند. عراق، به عنوان یکی از کشورهای جهان، با توجه به توصیههای کنوانسیون حقوق کودک، متعهد شده است تا زیرساختهای لازم را برای بهسازی دوران کودکی فرزندان خود، فراهم کند. مفاد این کنوانسیون بینالمللی برای دوران کودکی، بدین شرح است:
۲۲ شهریور ۱۳۹۷
چگونه میتوان حس شهروندی را در وجود افراد نهادینه کرد؟
نهادینه کردن مفهوم شهروندی در افراد در گرو توسعه سازمانهای آموزشی و فرهنگی است. پرورش نیروی انسانی کارآمد و متخصص و اندیشمند بدون وجود یک سیستم صحیح تربیتی امکانپذیر نمی باشد. بنابراین برخلاف تصور بسیاری، جامعه در ایجاد و باورمند کردن مفهوم شهروندی نقش بسیار پررنگ تر و تأثیرگذار تری نسبت به دولت ایفا می کند.
۲۰ شهریور ۱۳۹۷
انتقام و گذشت
گاهى كسى انسان را در آبرو يا ثروت يا نظاير آن به كاستى نسبت می دهد و طرف ديگر از اين رفتار به هيجان آمده و در انديشه گرفتن انتقام مى افتد، اما انتقام از نگاه عقل و احساس دو ملاك گوناگون دارد. عقل، آن را در همه موارد تجويز نمى كند، زيرا گرفتن انتقام در بسيارى از موارد گواه كم ظرفيتى نفس و پستى ذات است. براى مثال انسان حكيم هيچ گاه دشنام را با دشنام و بهتان را با بهتان پاسخ نمى دهد، زيرا اين كار، ناگوار است خواه كنش باشد و يا واكنش، در حالى كه احساس در آغاز به گرفتن انتقام گرايش دارد، اگرچه موجب سقوط فرد انتقام گيرنده گردد.
۱۹ شهریور ۱۳۹۷
نااطمينانی های امروز، ما را به آينده مبهم پرتاب می كند
در حالی که در گذشته برخی اندیشمندان از فروپاشی امر سیاسی در ایران سخن میگفتند در سالهای اخیر برخی از فروپاشی امر اجتماعی سخن میگویند. حتی اگر این دیدگاه را نپذیریم اما به نظر میرسد نشانههای در جامعه ایران آشکار شده که نگرانکننده است. بحران خانواده، بیاعتمادی و بیتفاوتی اجتماعی، بیتفاوتی نخبگان و از همه مهمتر فساد سیستماتیک نشان میدهد که جامعه ایران در وضعیت مساعدی بهسر نمیبرد.
۱۷ شهریور ۱۳۹۷
بازخوانی خاستگاه اخلاق؛ درون یا برون انسان؟
همواره در برخی دانشگاهها و مجامع علمی، بین دانشجویان لیبرال و محافظهکار، بحث و اختلاف وجود داشته است؛ چرا که همیشه دانشجویان لیبرال، با قرار گرفتن تمامی اختیارات در خدمت گروه محافظه کار، مخالف بودهاند. آنچه به این پدیده دامن میزند، عملکرد برخاسته از احساسات پیروان مکتب لیبرالیسم است.
۱۷ شهریور ۱۳۹۷
جهل کور؛ درد بيدرمان!
به گواهی تاريخ، تلاش فراوان دشمنان امام علی(ع)، اصحاب جمل، خوارج و از همه جديتر دستگاه اموی بخصوص شخص معاويهبن ابيسفيان و پيگيريهای سياسی او به همراه هزينه نمودن بيحد و حصر زر و زور وی براي سياه نمايی چهره آن حضرت بر روی تاريخ، چندان اثری نداشته و قضاوت تاريخ را به بيراهه نکشيده است.
۱۴ شهریور ۱۳۹۷
جایگاه و اهمیت اصل عدم استرحام در اسلام
اصل عدم استرحام از اموری است که در سیره اجتماعی رسول خدا(ص) و ائمه هدی(ع) رعایت می شده و به هیچ وجه زیر پا گذاشته نمی شده است. آنان هرگز استرحام نمی کردند؛ استرحام یعنی ترحم طلبیدن، گردن کج کردن، التماس نمودن و زاری کردن، در برابر مخلوق خود را خوار کردن و ضعیف و زبون ساختن و زیر پا گذاشتن شرافت و کرامت ذاتی انسان. اسلام آمده است که به انسان شرافت بخشد، مردمان را از حضیض ذلت به اوج عزت راه برد و آدمیان را از خاک به افلاک رساند.
۱۲ شهریور ۱۳۹۷
اخلاق نيكو در آیینه روایات
ويژگيهاى نيكو را ملكه اى در نفس گرد مى آورَد كه در هر مورد به پايدارى مى خوانَد و آن را (اخلاق نيكو) مى نامند، چنانكه ويژگيهاى نكوهيده را صفتى كلى در بر مى گيرد كه آن را (اخلاق بد) مى نامند. اسلام همان گونه كه تك تك صفات پسنديده را تشويق مى كند و تك تك صفات پليد را مى نكوهد بر گردآورىِ ويژگيهاى نيكو پاى مى فشرد و از گرد آمدن ويژگيهاى نكوهيده باز مى دارد.
۱۰ شهریور ۱۳۹۷
نقش آزادی بیان در افزایش اقبال مردم به دین
يكى از موضوعات مهم آزادى كه از جنجال برانگيزترين آنهاست، آزادى بيان است. آزادی بیان مظهر رشد اندیشه و تبادل اطلاعات و نشاط فضای علمی و فرهنگی است. تمام تبادلات فكرى و برخورد آرا و انتقال پیامها در صورتى محقق میشود كه امنيت كامل براى شهروندان پیش از بیان و پس از آن تضمين شود و امكان گفتگو و انتقال مطالب از سوی نظام سیاسی حاصل گردد.
۰۷ شهریور ۱۳۹۷
خط فقر و آثار فردی و اخلاقی آن از نگاه امام علی(ع)
تلقى از خط فقر در جهتگيرى عدالت اقتصادى و فرهنگ لازم براى تحقق آن، نقشى اساسى دارد. در نگاه امام على(ع) هر انسانى لياقت و حق دارد كه در رفاه كامل زيست كند تا در بستر آن بتواند در جهت اهداف انسانى حركت نمايد. از اينروست كه آن حضرت از جمله وظايف حكومت را اين دانسته است كه براى عموم مردم، رفاه متناسب فراهم سازد، چنانكه آن حضرت فرموده است :«فَأَمَّا حَقُّكُمْ عَلَيَّ... وَ تَوْفِيرُ فَيْئِكُمْ عَلَيْكُمْ؛ امّا از جمله حقوق شما بر من (حكومت) اين است كه درآمدهايتان را فراهم كنم و به شما برسانم.»
۰۶ شهریور ۱۳۹۷
خودروی استاندارد با کلاس جهانی نهایتا 20میلیون تومان
در شرایطی که مردم از افزایش قیمتهای سرسامآور در مورد کالاها و خدمات درمانده شدهاند، هر روز از این باغ بری میرسد و خبر گرانیهای بیشتر و عجیب منجر به شوکهای تازه به جامعه میشود. از همه مهمتر اینکه مشخص نیست در صنایع و تولیدات کشور چه اتفاقی در حال شکلگیری است که اینگونه هر لحظه و هرساعت و هر روز قیمتها افزایش مییابد! نمونه بارز این مسئله، بازار خودرو است که طی ماههای اخیر تبدیل به یکی از معضلات قابل توجه در اقتصاد کشور شده است.
۰۴ شهریور ۱۳۹۷
خوش بینی به شهروندان و اداره شوندگان
از لوازم مهم حکومت و مدیریت انسان گرایانه، نگاه مثبت به مردمان و اداره شوندگان و اعتماد و خوش بینی به انهاست. اساس حکومت های فاسد را بدبینی، بی اعتمادی و سوء ظن نسبت به مردم تحت حکومت تشکیل می دهد؛ حاکم خود را تافته جدابافته از مردم می شناسد و مردم را در جهت ضدیت و دشمنی با دولتش می داند و با همین دید همیشه به خاطر اضطراب و نگرانی هایی که از مردم دارد در پی کسب اطلاعات توسط سازمان های مختلف از مخالفان و سرکوبی آنان و در جستجوی بهانه ای است که بتواند عقده ها و کمبودهای خود را بر سر عده ای مظلوم خالی نموده و چند روزی بیشتر حکومتش را در سایه ارعاب و وحشت بر مردم تحمیل کند.
۰۱ شهریور ۱۳۹۷
شرایط استجابت دعا
یکی از علل و اسبابی که خدا در کار انسان مؤثر قرار داده، دعا است؛ یعنی اینکه آدمی با تمام وجودش به خدا توجه کند، با او به راز و نیاز پردازد، خواسته خود را با او در میان نهد و از او کمک بخواهد. درست است که خدا همه چیز را می داند و از خواست قلبی و راز درونی همه کس آگاه است، ولی همانطور که او در مناسبات بشر با طبیعت، نظام کار و کوشش و عمل و بازده عمل را مقرر کرده، و نابرده رنج، گنجی، و ناکرده کار، مزدی، میسر نساخته، در مناسبات مستقیم انسان با خدا نیز نظام «دعا و استجابت» را مقرر ساخته است .
۳۱ مرداد ۱۳۹۷
دیه زن و مرد و نسبت آن با مبانی استنباطی فقهی
حجتالاسلام محمد سروشمحلاتی، استاد دروس خارج حوزه علمیه قم، در نشست اول سلسله نشستهای علمی چالشهای فقهی حقوقی حوزه زنان با موضوع «امکانسنجی برابری دیه زن و مرد» اظهار کرد: از منابع چهارگانه استنباط احکام فقهی در قرآن مسالهای در زمینه مقدار دیه زن و مرد نداریم؛ بنابراین امکان سنجی این حکم براساس منبع قرآن منتفی است و حکم برابری دیه برخلاف قرآن نیست، چون قرآن در این زمینه مساله را مسکوت گذارده است. منبع دیگر عقل بوده که آن هم برابری دیه را به عنوان یک حکم خلاف خود نمیداند و از این جهت نیز مشکلی در کار نیست.
۲۷ مرداد ۱۳۹۷
منطقه شیعهنشین غرب کابل؛ قربانی بیسروصدای کشتار داعش
نزدیک به ۵۰ کشته و ۷۰ زخمی، تازهترین قربانیان حمله در قلب منطقه هزارهنشین غرب کابل است. غرب شهر کابل با مرکزیت دشت برچی، در دهه هفتاد خورشیدی بهای سنگینی را برای جنگ احزاب مجاهدین پرداخت. این منطقه در اثر پرتاب گلوله سلاحهای سبک و سنگین احزاب درگیر جنگ به شدت ویران شد
۲۴ مرداد ۱۳۹۷
ایران و ونزوئلا در چنگال بحرانهای مشابه
بحران اقتصادی در ایران و ونزوئلا مؤلفههای مشابهی دارد. هر دو کشور حالا همزمان برای مهار بحران رویکردهایی را در پیش گرفتهاند که در کارآیی آنها تردید وجود دارد. با این همه، نظام سیاسی ایران در قیاس با ونزوئلا گیر و گرفتهای بیشتری دارد و همین شاید حل نهایی بحران را دشوارتر کند.
۲۲ مرداد ۱۳۹۷
داعش؛ از خلافت سرزمینی تا خلافت ذهنی
دکتر داوود فیرحی استاد تمام علوم سیاسی دانشگاه تهران و یکی از برجستهترین متفکران کشور در خصوص اندیشه سیاسی است که سالها در این حوزه تدریس و پژوهش کرده است. ایشان در گفت و گوی ذیل به بیان توضیحاتی پیرامون ایدئولوژی داعش، نحوه سازماندهی این گروه و همچنین دورنمای منطقه خاورمیانه با توجه به بحرانهای موجود پرداخته است که در ادامه می خوانید:
۲۰ مرداد ۱۳۹۷
سطحی نگری دینی؛ علامت و عاقبت
دین، شیوه و روش صحیح زندگی کردن را به انسان می آموزد از این رو وقتی که دین بد فهمیده می شود، یعنی مسیر زندگی انسان ها به انحراف کشیده می شود و همان گونه که شخص بی دین از صراط مستقیم خارج شده است، شخصی متدینی هم که تلقی صوابی از دین ندارد، بیرون از صراط مستقیم است.
۱۸ مرداد ۱۳۹۷
اصالت بخشش
امیرمؤمنان علی(ع) بر اساس آموزه های قرآنی بخشش گرایی را در زندگی و حکومتداری اصلی بنیادین دانسته و بنای روابط و مناسبات حکومتی را بر آن اعلام کرده است. در منطق قرآن کریم پوشاندن بدی و بخشش گرایی به ویژه آنجا که توانمندی هست، تا آنجا که به گستاخی منجر نشود اصلی اساسی است که چنین رفتار کردن متصف شدن به کمالات الهی است، که خداوند قادر متعال با وجود قدرتش بخشش گرا است. بخشش آنجا که برتری وجود دارد جای پشیمانی ندارد که این زمینه اصلاح اشخاص و پوندهای اجتماعی را فراهم می کند
۱۷ مرداد ۱۳۹۷
دل های پاک جز گمان نيكو نمی برند
دل همچون زمينى است كه مى تواند شوره زار باشد يا پاك. همانگونه که زمين شوره زار جز رنجورى و محنت به بار نياورد و زمين پاك، گياه سرسبز؛ دل پاك نيز پاكى به بار مى آورَد و دل پليد، پليدى. دارنده دل پاك سخن و انديشه اش نيز پاك است و دارنده دل پليد، سخن و انديشه اش پليد خواهد بود. يكى از كارهاى دل، گمان نسبت به ديگران و خداوندگار است. صاحب دل پاك جز خير به مردم و به پروردگار گمانى نمى برَد در حالى كه دارنده دل پليد بر عكس آن است.
۱۵ مرداد ۱۳۹۷
نفى ناسيوناليسم و نژاد پرستی در اسلام
بدون شک، انسان به هر سرزمین یا قبیله و نژادى تعلق داشته باشد، نسبت به آن عشق می ورزد و این پیوند علاقه او با سرزمین، قوم و نژادش نه تنها عیب نیست، که عامل سازنده اى براى همکارى هاى اجتماعى او است، ولى این امر، حساب و اندازه دارد، اگر از حدّ بگذرد، به صورت مخرب و گاه فاجعه آفرین درخواهد آمد، و منظور از تعصب نژادى و قبیلگى که مورد نکوهش قرار مى گیرد همین «افراط» است. دفاع افراطى از قوم و قبیله و نژاد و مذهب، سرچشمه بسیارى از جنگ ها در طول تاریخ بوده است و دو جنگ جهانی اول و دوم و نیز جنگ های خانمان سوز خاورمیانه و کشتار مردم بی گناه از دین و نژادهای مختلف همگی متأثر از این تعصبات پوچ و کورکورانه بوده است
۱۳ مرداد ۱۳۹۷
ایران و امریکا: بازگشت به نقطه صفر
دکتر سریع القلم وجود سه طرز تفکر غیر قابل جمع در ایران یعنی جهانبینی اسلامی، تفکر چپ و سوسیالیستیِ و تفکر لیبرال را مانع از رسیدن به قرارداد اجتماعی و توسعه می داند. وی در گفت و گو با ماهنامه اندیشه پویا به مسائل مهم دیگری از جمله اشتباهات اصلاح طلبان و برجام نیز پرداخته است که در ادامه می خوانید:
۱۰ مرداد ۱۳۹۷
علل هفت گانه عقب ماندگی ایران
با گذشت بیش از دو سده از نخستین رویارویی نخبگان ایرانی با واقعیت عقب ماندگی ایران، که معطوف به بیان خودآگاهانه عباس میرزا پس از شکست از روسیه در دوران فتحعلی شاه بود، به نظر می رسد که ایرانیان همچنان در دستیابی به حداقل های قابل قبولی از توسعه یافتگی عاجز مانده اند.
۰۹ مرداد ۱۳۹۷
سیاست و روحانیت
روحانیت، در طىّ روزگاران گذشته و سده هاى پيشين همواره مسيرى را پيموده و راهى را رفته اند كه پيامبر خدا صلى الله عليه وآله و امامان معصوم عليهم السلام برايشان ترسيم كرده اند؛ يعنى راه اصلاح امّت اسلامى. لذا هرگز حكومتگران را به حال خود رها نكرده اند كه هر طور مى خواهند عمل كنند، بلكه در سياست کنش مستقیم داشتند.
۰۸ مرداد ۱۳۹۷
تحلیلی از نقش سرمایههای نمادین در توسعه
تنها یک کشته داد. یکی از غواصان که برای نجات بچهها رفته بود در مسیر برگشت بیهوش شد و جان سپرد. اما ۱۲ نوجوان فوتبالیست و مربی آنها که دو هفته بود بهخاطر وقوع سیل و انباشت آب در مسیر غار، در انتهای غار به دام افتاده بودند نجات یافتند.