فرهنگ و جامعه

لب های خشکیده ایران

۱۳۹۷ تیر ۱۳

دکتر ناصر کرمی دغدغه‌ای جدی در باره مسایل و مشکلات محیط زیست دارد، او که سردبیر خبرگزاری محیط زیست بود در حال حاضر به تدریس در دانشگاه برگن نروژ مشغول است. در مصاحبه مجله تابلو با دکتر کرمی، وی از نابودی دشت‌های ایران و از سوء مدیریت در حوزه مسایل محیط زیست ایران سخن می‌گوید.

جزئیات

فرهنگ فراموش شده عذرخواهی

۱۳۹۷ تیر ۱۱

معذرت می‌خوام. یک جمله دو کلمه‌ای بسیار ساده است که بیان کردنش برای اغلب ما یکی از سخت‌ترین کارهای دنیاست. خیلی از ما حاضر هستیم، ساعت‌ها و حتی روزها برای کار اشتباهی که مرتکب شده‌ایم، توجیه و دلیل بیاوریم؛ توجیه‌هایی که خیلی وقت‌ها خنده‌دار هم به نظر می‌رسند اما تحت هیچ شرایطی حاضر نیستیم که بگوییم: «معذرت می‌خوام.»

جزئیات

فرهیختگان و تحولات جامعه

۱۳۹۷ تیر ۰۵

هنگامی که از شخصیت های فرهنگی سخن می گوییم، مقصود کسانی هستند که با تکیه بر دانش و خرد خویش می توانند بر دیدگاه و روش زندگی سایرین اثر گذارند و جهل و بی فرهنگی را از جامعه ریشه کن سازند. اما این امر منوط به این است که میان فرهیختگان و سایر مردم ارتباطی دوستانه حاکم باشد، آنها خود را برتر از دیگر اقشار جامعه ندانند و جدای از مردم زندگی نکنند.

جزئیات

جدال هویتها در جامعه

۱۳۹۷ خرداد ۲۸

«پیکو پارک» در کتاب خود «سیاست جدید هویت» معتقد است که وجود هویت‌های اجتماعی متعدد بدان معنا نیست که تمام اینها در عمق و ریشه با یکدیگر متفق و همسان باشند، زیرا رفتارهایی که بیانگر ارتباط بین انسان‌هاست از نظر ساختاری و شکل و ارزش و انواع رویکردها متفاوت است.

جزئیات

با کودکان خود چگونه رفتار کنیم؟

۱۳۹۷ خرداد ۲۵

ما دوران صفر تا شش سالگی را بیشتر به چشم دورانِ مراقبت می نگریم تا تربیت. علی رغم افزایش سطح تحصیلات، اما نگاه پدران و مادران کم تر متوجه ظرافت های ویژه این دوره است. تلنگر به سطح آگاهی عمومی و نگرش خانواده ها نسبت به دوره کودکی موضوع نخستین میز گفت و گوی اندیشکده آموزش و پرورش عصر ایران بود. دکتر حسن عشایری، عصب شناس و استاد دانشگاه و دکتر شیوا دولت آبادی، روان شناس و فعال حقوق کودک، دو میهمان اندیشکده آموزش و پرورش عصر ایران در این گفت و گو بودند.

جزئیات

روح‌ منزوی

۱۳۹۷ خرداد ۲۱

بر اساس اعلام سازمان بهداشت جهانی بیش از سیصد میلیون نفر از مردم جهان در سال ۲۰۱۵ به افسردگی مبتلا بودند که بیش از چهار درصد جمعیت جهان را شامل می‌شود. طبق این برآورد، شمار مبتلایان به افسردگی در حال افزایش است و بین سال‌های 2005 تا 2015 این افزایش، 18 درصد بوده است. آماری هم به‌تازگی منتشر شد مبنی بر اینکه میزان شیوع اختلالات روانپزشکی در تهران 30.2 درصد و درکشور 23.4 درصد از کل جمعیت بالغ و در مجموع 27.6 درصد از بانوان و 19.4 درصد از مردان را شامل می‌شود. حال این پرسش مطرح می‌شود که جامعه مدرن واجد چه ویژگی‌هایی است که در آن سلامت روان به خطر افتاده است؟

جزئیات

بلوغ اجتماعی و فکری، لازمه ازدواج موفق

۱۳۹۷ خرداد ۰۷

ازدواج به‌عنوان يك پديده فرخنده، نقطه عطف بلوغ است ولی متأسفانه هنوز بسياری از افراد در جامعه ما بلوغ جسمی را تنها ملاك ازدواج قلمداد مي‌كنند و توجهی به بلوغ فكری و اجتماعی ندارند؛ يعنی اصولا برايشان مهم نيست كه فرد، توانايی ازدواج دارد يا نه.

جزئیات

شبکه‌های اجتماعی، تنوع فرهنگی یا نابودی ارزش‌ها

۱۳۹۷ خرداد ۰۵

امروزه رسانه ها و شبکه های اجتماعی ابزاری در دست قدرت های جهانی هستند که می کوشند مردم را تحت تأثیر گفتمان خویش قرار داده و خرده فرهنگ ها و ارزش ها را در خود محو کنند. در چنین شرایطی ما موظفیم که با برنامه ریزی و استفاده بهینه از سه عامل جامعه، فرهنگ و اخلاق، تنوع فرهنگی موجود را حفظ نموده و مانع از به وجود آمدن یک جهان «هارمونیک» و یکدست با ارزش ها، باورها و اندیشه های یکسان شویم.

جزئیات

چگونه با فروتنی، پیشرفت را به ارمغان آوریم؟

۱۳۹۷ اردیبهشت ۲۰

غالب ملت ها رسیدن به موفقیت و پیشرفت را در گرو کسب علم و ثروت می بینند و می کوشند تا با تلاش گروهی و تبعیت از برنامه های اصلاحی دولتمردان خود به اهداف و چشم انداز مورد نظر خویش دست یابند؛ حال آنکه به فرموده آیت الله سید محمد شیرازی یکی از مهم ترین ارکان موفقیت و پیشرفت تواضع و فروتنی است؛ رکنی که نه تنها اثرات مثبت فردی به همراه دارد بلکه سبب رشد و تکامل جامعه و همبستگی اجتماعی می شود.

جزئیات

چرا عقب ماندگی اجتماعی در روزگار ما رو به فزونی است؟

۱۳۹۷ اردیبهشت ۰۸

مشاهده اخبار و حوادث ناپسند و ناگواری که در طول سال گذشته در سر فصل سایت های خبری و جراید و روزنامه ها قرار گرفته گویای این مطلب است که متأسفانه تعصب و دشمنی در جهان حاضر رو به فزونی است.

جزئیات

پلیس و معیاری به نام وجدان عمومی

۱۳۹۷ اردیبهشت ۰۶

ویدئوی پخش شده «خشونت پلیس با یک شھروند» دردناک بود؛ چنانچه افکار عمومی را حساس و دامنه ھیجانات پیرامون آن را گسترده کرد. رویارو شدن با این اتفاق نیازمند ملاحظاتی است. نکته نخست آن که ما باید از جامعه دفاع کنیم؛ طبیعتا یک دفاع دوسویه! به این معنی که ھم از حیثیت و کرامت شھروند و ھم از اقتدار و اعتبار پلیس محافظت کنیم، زیرا اگر ھر کدام از این ارزش ھا برای ھرکدام از این دو نقش (شھروند و پلیس) بشکند، نظم و انسجام ساختاری جامعه از بین می رود.

جزئیات

تروریسم اینترنتی و راه‌های مقابله

۱۳۹۷ اردیبهشت ۰۳

جهانی شدن و پیشرفت تکنولوژی موجب شده است تا امکان استفاده از فناوری های ارتباطی با هزینه‌ای ناچیز در اختیار همگان قرار گیرد. این شرایط با وجود فواید بسیار حاوی خطرات گسترده ای است مثلا برای تروریست‌ها فرصتی فراهم می‌کند تا در اجرای عملیات تروریستی خود با بهره گیری از اینترنت و سایر امکانات روز دنیا، نسبت به گذشته توفیق بیشتری حاصل کنند.

جزئیات

اراده چیست و چگونه می توان از آن استفاده کرد؟

۱۳۹۷ فروردین ۳۰

بسياري از ما برنامه‌های ويژه‌ای را برای زندگی خود در نظر داريم. برنامه‌هايی که با اهداف کوتاه و بلند مدتمان همخوانی دارد. در واقع ما هنگام مواجهه با حقايق زندگی، براي پيشرفت خود تصميماتی را اتخاذ می کنيم که با اين حقايق تطبيق دارد.

جزئیات

تروریسم و مدرنیته... همگرایی یا تضاد؟

۱۳۹۷ فروردین ۲۳

شرایط نابسامان حاکم بر جهان، تغییر ارزش ها و کم رنگ شدن خصوصیات ارزنده اخلاقی همچون بخشندگی و گذشت، ما را با این پرسش روبرو ساخته است که آیا آنانکه رفع تمام مشکلات را در پیوستن به جهان مدرن می دانند غرق رؤیایی غیر واقعی شده اند؟

جزئیات

چرا همدیگر را قبول نداریم؟

۱۳۹۷ فروردین ۲۰

دکتر سریع القلم در یادداشتی با عنوان چرا همدیگر را قبول نداریم؟ به ذکر چهار علت می پردازد:

جزئیات

احساس مرگ‌زای تنهایی

۱۳۹۷ فروردین ۱۷

چند سال پیش در نزدیکی محل زندگی‌ام در جنوب لندن با خیریه‌ای محلی و کوچک با قدمتی بیشتر از ٢٠ سال آشنا شدم که هدفش کاهش تنهایی و انزوای سالمندان و کمک به افراد دچار بیماری‌های زوال ‌عقل (مانند آلزایمر و...) در آن منطقه بود. خیلی زود عضو این خیریه شدم. کار زیادی هم لازم نبود انجام دهیم: مثلا هفته‌ای يكي، دو ساعت وقت بگذاریم، به خانه یکی از سالمندان محل برویم و گپی بزنیم، خاطراتشان را بشنویم، در کار خانه کمکشان کنیم، احیانا همراهشان بیرون برویم و خرید کنیم یا از اینترنت چیزی را که می‌خواهند سفارش دهیم و... . تجربه سازنده و لذت‌بخشی بود.

جزئیات

راز 20 سال پیشتازی فنلاند در آموزش و پرورش

۱۳۹۷ فروردین ۱۴

فنلاند به مدت دو دهه، حائز رتبه نخست جهان در تعلیم و تربیت است. چه رازی در پس این موفقیت نهفته است؟ پاسخ آن، معجزه فنلاندی است؛ یعنی به تأخیر انداختن آموزش های رسمی و توجه ویژه به بازی و شادی و تحرک بدنی در مهد و مدرسه. در فنلاند و در سطح پیش دبستان یعنی قبل از 7 سالگی، هیچگونه آموزش رسمی (خواندن و نوشتن و حساب کردن) وجود ندارد و تاکید بر بازی های خلاق، فعالیت های بدنی و ارتباطات اجتماعی است. به گونه ای که روزانه حداقل 90 دقیقه صرف بازی و فعالیت های بدنی در حیاط مهد و کودکستان می شود.

جزئیات

جامعه ایران نیازمند تغییرات بنیادین

۱۳۹۷ فروردین ۰۸

محسن گودرزی، پژوهشگر اجتماعی به‌تازگی گزارشی را با عنوان «زوال همبستگی اجتماعی» براساس داده‌ها و شواهد آماری و پیمایشی تهیه کرده است. در این گزارش، فرآیندهایی که رابطه افراد، گروه‌ها و نهادها را سست می‌کند و به انفصال، جدایی و تشدید تضادها می‌انجامند، به منزله فرآیندهای گسیخته‌ساز بررسی شده‌اند.

جزئیات

چگونه با افرادی که شما را به لحاظ اجتماعی تضعیف می‌کنند کنار بیایید؟

۱۳۹۷ فروردین ۰۶

سال‌ها پیش در جمعی که به همراه دوستم در آن شرکت داشتیم، شخصی از من پرسید که چه شغلی دارم. من در پاسخ گفتم که «روی یک سری برنامه ویدیویی آنلاین کار می‌کنم». کار من کار سختی بود که مستلزم برنامه‌ریزی فراوان، تحقیق و مصاحبه با افراد مختلف بود و این شغلی بود که من از آن درآمد کسب می‌کردم. در این بین دوستم زمزمه کرد: «ویدیو بلاگر است دیگر!» و خندید. نمی‌دانم چرا ولی احساس می‌کردم تحقیر شده‌ام.

جزئیات

اصلاح فرد مقدمه اصلاح جامعه

۱۳۹۶ اسفند ۲۱

مغازه دار‌ محل، هر روز، صبح زود ماشین سمندش را در پیاده رو پارک می کند و مردم را مجبور می نماید از گوشه خیابان رد شوند. سوپرمارکتی، نصف بیشتر اجناس مغازه اش را بیرون چیده و راه رفت و آمد را مسدود کرده است. کارمند اداره، وسط ساعت کاری یا صبحانه میل می کند، یا به ناهار و نماز می رود و یا هم زمان با مراجعه ارباب رجوع کانالهای تلگرام و اینستاگرامش را چک می کند.

جزئیات

چگونه فرهنگ، پیشرفت انسان را رقم می‌زند؟

۱۳۹۶ اسفند ۱۶

حیوانات در برخی امور شباهت بسیاری به انسان دارند مثلا می توانند از یکدیگر تقلید کنند و منظور هم را بفهمند ولی چرا علی رغم این شباهت از انسان عقب ترند؟ تحقیقات روانشناسان نشان می دهد که گرچه شامپانزه ها تا حدودی از مهارت‌های شناختی و ادراکی برخورداند اما در زمینه درک و فهم اجتماعی قابل مقایسه با انسان نیستند. درک شناختی تنها به هوش نیاز ندارد بلکه نیازمند فرهنگی است که در آن افراد از طریق انتقال داده ها و اطلاعات گام به گام پیشرفت کنند و تنها مغز بشر می تواند از عهده آن بر‌آید.

جزئیات

وداع با آموزش رایگان

۱۳۹۶ اسفند ۱۴

مسئله آموزش عمومی رایگان برای همه افراد فارغ از قومیت، زبان، مذهب، جنسیت و...، یکی از بنیادی‌ترین ارکان تحقق عدالت آموزشی در جامعه است. از سوی دیگر، تحقق عدالت آموزشی مقدمه‌ای بر تحقق عدالت اجتماعی است. در راستای بحث عدالت آموزشی گفتگوی دکتر مهران صولتی، دکترای جامعه‌شناسی سیاسی و پژوهشگر سیاسی و اجتماعی را با روزنامه آسمان در ادامه می خوانید:

جزئیات

آخرین ایستگاه مطبوعات

۱۳۹۶ اسفند ۱۳

به نظر می‌آید که روزنامه‌های کاغذی در آینده‌ای نزدیک در سرتاسر جهان منقرض شوند تعداد تیراژ مطبوعات دچار رکود شده و درآمد آنها از تبلیغات کاهش یافته است؛ به‌خصوص اینکه اقبال عمومی به سوی اینترنت فزونی یافته و از طریق شبکه های اجتماعی از به روز ترین اخبار مطلع می شوند. اما در هند وضعیت به شکل دیگری است و مطبوعات بهترین دوران خود را تجربه می کنند.

جزئیات

سایه سیاه مرگ اندیشی بر زندگی نوجوانان

۱۳۹۶ اسفند ۱۰

سایه سیاه خودکشی بر زندگی نوجوانان موضوعی نیست که بتوان به راحتی از کنار آن گذشت و مانند بسیاری دیگر از مشکلات و مصائب اجتماعی این چند سال به دست فراموشی سپرد. لایه های عمیق و نگران کننده ای که باعث مرگ اندیشی و خودکشی نوجوانان می شود موضوعی است که دکتر سعید معدنی در گفت و گو با شفقنا به بررسی آن می پردازد:

جزئیات